#346: Naar een geloofwaardiger OM?

Vormverzuimen in het opsporingsonderzoek worden in de regel niet bestraft. Slechts in heel uitzonderlijke gevallen leiden grove schendingen tot niet-ontvankelijkheid van het Openbaar Ministerie. De achterliggende gedachte is dat de verdachte niet zou mogen ‘profiteren’ van fouten van politie en justitie. Dit uitgangspunt houdt het maken van fouten in het opsporingsonderzoek echter in stand. Er is immers geen enkele prikkel voor politie en justitie om die vormverzuimen niet te maken. Komt er nu toch een prikkel om politie en justitie te weerhouden van het maken van vormverzuimen?

Lees verder

#345: Wishful thinking?

De uitspraak van Rechtbank Den Haag van 1 november 2019 houdt de gemoederen flink bezig. Het gaat om een zaak waarin een voormalig plaatsvervangend hoofdofficier van justitie wordt verdacht van strafbare feiten, maar buiten vervolging is gesteld vanwege de schijn van partijdigheid van het Openbaar Ministerie. De vraag die ons bezig houdt is, mogen alle verdachten nu rekenen een magistratelijk optreden van het Openbaar Ministerie of geldt dat alleen voor verdachten uit de eigen gelederen? Lees verder

#344: Wat beweegt iemand?

Vervolging voor oplichting in de zin van artikel 326 Wetboek van Strafrecht is bijna niet meer weg te denken uit de dagelijkse strafpraktijk. Ook in fraudezaken lijkt het Openbaar Ministerie dit commune delict graag in te zetten. Maar wanneer heeft iemand zich schuldig gemaakt aan oplichting?  Dat blijkt nog niet zo simpel als het lijkt. Met het overzichtsarrest van 20 december 2016 in de hand is duidelijk dat het bewijs kritisch moet worden beoordeeld. Niet alleen moet worden bewezen dat sprake is van een samenweefsel van verdichtsels, ook moet bewezen worden dat het ‘slachtoffer’ is bewogen tot afgifte van een goed. En dat bewijs is niet zomaar geleverd.Lees verder

#343: Hoop aan de horizon?

Een gewezen verdachte heeft geen absoluut recht op een vergoeding van de door hem gemaakte advocaatkosten als een zaak is geëindigd zonder oplegging van straf of maatregel. Vaak tot grote frustratie van de verdachte. Een vergoeding wordt alleen toegekend als daar gronden van billijkheid voor bestaan. Het Openbaar Ministerie gebruikt echter nog wel eens een andere toets door de vergoeding afhankelijk te stellen van de vraag of de zaak – die is geëindigd zonder oplegging van straf of maatregel – al dan niet bewijsbaar zou zijn geweest. Dat is echter niet de bedoeling en in strijd met de onschuldpresumptie. Lees verder

#342: Witwassen en profijt

Een witwaszaak gaat veelal gepaard met een strafrechtelijk financieel onderzoek uitmondend in een ontnemingsvordering. Op grond van artikel 36e van het Wetboek van Strafrecht kan de rechter een verplichting tot betaling opleggen indien de veroordeelde voordeel heeft gekregen door middel van of uit baten van het betreffende strafbare feit. In het geval van een veroordeling voor witwassen dan is de vraag in hoeverre het voordeel dat is verkregen afkomstig is uit baten van het strafbare feit. Hierover schreven wij reeds in Vaklunch #195 naar aanleiding van het arrest van de Hoge Raad van 29 november 2016. In de feitenrechtspraak zijn er recent twee arresten over dit onderwerp gepubliceerd die relevant zijn op dit punt. Lees verder

#341: Beknibbelen

Je bent verdachte in een strafrechtelijk onderzoek. Je wordt gearresteerd en verhoord door de politie. Je staat machteloos. Je bent het lijdend voorwerp in een strafzaak. De enige strohalm die je op dat moment hebt is de juridische bijstand van een goede advocaat. Samen met je advocaat bereid je de zaak voor. Je hebt langdurige gesprekken met je advocaat over wat er wel en niet is gebeurd. Het dossier wordt opgevraagd bij de officier van justitie. Dit is omvangrijk. Alles moet gelezen worden, alles moet besproken worden en er moet onderzoek worden gedaan.Lees verder

#340: You’ve been warned

Het afgelopen jaar heeft de FIOD herhaaldelijk gemeld dat er een stille revolutie gaande is in de financiële opsporing. De rol van financiële instellingen als poortwachter wordt stevig afgedwongen door de overheid. De mega-schikking van ING met het Openbaar Ministerie van september 2018 ligt nog vers in het geheugen. Inmiddels is ABN Amro aan de beurt.Lees verder

#339: Een lesje verjaring

Na het opleggen van een straf of maatregel moet deze natuurlijk ook worden geëxecuteerd of ingevorderd. Het Openbaar Ministerie heeft daar echter niet eindeloos de tijd voor. Ook in het strafrecht gelden verjaringstermijnen. De rechtbank Noord-Nederland heeft deze week een mooi lesje gegeven in het verjaren van straffen en maatregelen.Lees verder

#338: Is er een tropische storm op komst?

Tot enkele jaren geleden kwam strafrechtelijke vervolging van fiscale delicten in de Caribische delen van ons Koninkrijk niet vaak voor. Onduidelijk is waarom het Openbaar Ministerie vrijwel geen oog had voor de vervolging van belastingfraude. Maar daar is inmiddels verandering in gekomen. Het Openbaar Ministerie van Curaçao heeft de afgelopen jaren van zich laten horen in het fiscale domein. De ene keer succesvoller dan de andere. Niettemin is duidelijk dat het Openbaar Ministerie van Curaçao wakker is geschud. Heel recent zijn de afspraken tussen het Openbaar Ministerie van Curaçao en de Belastingdienst van Curaçao gepubliceerd. In deze Aanmeldings-, Transactie- en Vervolgingsrichtlijnen is vastgelegd welke zaken voor strafrechtelijke vervolging in aanmerking komen en welke zaken administratief zullen worden afgedaan. Wat kunnen we verwachten? Is er een tropische storm op komst?Lees verder

#337: Een stap vooruit, twee stappen terug

Op 23 juli 2019 schreef NRC een artikel over hoe het Openbaar Ministerie en de verdediging tot een bijzondere strafdeal waren gekomen. Het OM, de verdediging en de belastingdiensten van Nederland en Curaçao hadden intensief overleg gevoerd. In ruil voor het bieden van openheid van zaken en het afstaan van miljoenen aan wederrechtelijk verkregen voordeel zou justitie alleen voorwaardelijke gevangenisstraffen eisen. De rechtbank heeft nu een streep gezet door deze afspraken. Wat is hier precies gebeurd? Lees verder