#343: Hoop aan de horizon?

Een gewezen verdachte heeft geen absoluut recht op een vergoeding van de door hem gemaakte advocaatkosten als een zaak is geëindigd zonder oplegging van straf of maatregel. Vaak tot grote frustratie van de verdachte. Een vergoeding wordt alleen toegekend als daar gronden van billijkheid voor bestaan. Het Openbaar Ministerie gebruikt echter nog wel eens een andere toets door de vergoeding afhankelijk te stellen van de vraag of de zaak – die is geëindigd zonder oplegging van straf of maatregel – al dan niet bewijsbaar zou zijn geweest. Dat is echter niet de bedoeling en in strijd met de onschuldpresumptie. Lees verder

#342: Witwassen en profijt

Een witwaszaak gaat veelal gepaard met een strafrechtelijk financieel onderzoek uitmondend in een ontnemingsvordering. Op grond van artikel 36e van het Wetboek van Strafrecht kan de rechter een verplichting tot betaling opleggen indien de veroordeelde voordeel heeft gekregen door middel van of uit baten van het betreffende strafbare feit. In het geval van een veroordeling voor witwassen dan is de vraag in hoeverre het voordeel dat is verkregen afkomstig is uit baten van het strafbare feit. Hierover schreven wij reeds in Vaklunch #195 naar aanleiding van het arrest van de Hoge Raad van 29 november 2016. In de feitenrechtspraak zijn er recent twee arresten over dit onderwerp gepubliceerd die relevant zijn op dit punt. Lees verder

#341: Beknibbelen

Je bent verdachte in een strafrechtelijk onderzoek. Je wordt gearresteerd en verhoord door de politie. Je staat machteloos. Je bent het lijdend voorwerp in een strafzaak. De enige strohalm die je op dat moment hebt is de juridische bijstand van een goede advocaat. Samen met je advocaat bereid je de zaak voor. Je hebt langdurige gesprekken met je advocaat over wat er wel en niet is gebeurd. Het dossier wordt opgevraagd bij de officier van justitie. Dit is omvangrijk. Alles moet gelezen worden, alles moet besproken worden en er moet onderzoek worden gedaan.Lees verder

#340: You’ve been warned

Het afgelopen jaar heeft de FIOD herhaaldelijk gemeld dat er een stille revolutie gaande is in de financiële opsporing. De rol van financiële instellingen als poortwachter wordt stevig afgedwongen door de overheid. De mega-schikking van ING met het Openbaar Ministerie van september 2018 ligt nog vers in het geheugen. Inmiddels is ABN Amro aan de beurt.Lees verder

#339: Een lesje verjaring

Na het opleggen van een straf of maatregel moet deze natuurlijk ook worden geëxecuteerd of ingevorderd. Het Openbaar Ministerie heeft daar echter niet eindeloos de tijd voor. Ook in het strafrecht gelden verjaringstermijnen. De rechtbank Noord-Nederland heeft deze week een mooi lesje gegeven in het verjaren van straffen en maatregelen.Lees verder

#338: Is er een tropische storm op komst?

Tot enkele jaren geleden kwam strafrechtelijke vervolging van fiscale delicten in de Caribische delen van ons Koninkrijk niet vaak voor. Onduidelijk is waarom het Openbaar Ministerie vrijwel geen oog had voor de vervolging van belastingfraude. Maar daar is inmiddels verandering in gekomen. Het Openbaar Ministerie van Curaçao heeft de afgelopen jaren van zich laten horen in het fiscale domein. De ene keer succesvoller dan de andere. Niettemin is duidelijk dat het Openbaar Ministerie van Curaçao wakker is geschud. Heel recent zijn de afspraken tussen het Openbaar Ministerie van Curaçao en de Belastingdienst van Curaçao gepubliceerd. In deze Aanmeldings-, Transactie- en Vervolgingsrichtlijnen is vastgelegd welke zaken voor strafrechtelijke vervolging in aanmerking komen en welke zaken administratief zullen worden afgedaan. Wat kunnen we verwachten? Is er een tropische storm op komst?Lees verder

#337: Een stap vooruit, twee stappen terug

Op 23 juli 2019 schreef NRC een artikel over hoe het Openbaar Ministerie en de verdediging tot een bijzondere strafdeal waren gekomen. Het OM, de verdediging en de belastingdiensten van Nederland en Curaçao hadden intensief overleg gevoerd. In ruil voor het bieden van openheid van zaken en het afstaan van miljoenen aan wederrechtelijk verkregen voordeel zou justitie alleen voorwaardelijke gevangenisstraffen eisen. De rechtbank heeft nu een streep gezet door deze afspraken. Wat is hier precies gebeurd? Lees verder

#336: Hoe voorkom je een openbare terechtzitting?

Een kantelpunt in iedere strafzaak is het moment waarop de dagvaarding is uitgereikt aan de verdachte. Dat lijkt het moment te zijn dat een openbare terechtzitting niet meer voorkomen kan worden. Maar de wet biedt wel mogelijkheden. Op grond van artikel 262 van het Wetboek van Strafvordering kan een verdachte binnen 8 dagen na betekening van de dagvaarding daartegen bezwaar maken. Deze procedure biedt een waarborg voor de verdachte tegen een nodeloze openbare terechtzitting. De raadkamer dient achter gesloten deuren te toetsen of het ‘hoogst onaannemelijk is dat de strafrechter, later oordelend, door de voor hem geleverde bewijsvoering het ten laste gelegde feit geheel of gedeeltelijk bewezen zal achten’. Hoewel artikel 262 Sv geen ‘goede pers’ heeft, omdat een dergelijk bezwaar bijna nooit lijkt te slagen, doet de verdediging er toch goed aan om steeds te onderzoeken of er gronden zijn om bezwaar te maken. Succesvolle bezwaren tegen de dagvaarding komen namelijk wel degelijk voor.Lees verder

#335: Een aanname is geen bewijs

In diverse Vaklunches komt het onderwerp witwassen aan de orde. Het is zo gezegd een hot topic. De overheid is er alles aan gelegen om het braafste jongetje van Europa te worden. Zie hiervoor bijvoorbeeld Vaklunch #327 of, vorige week nog, Vaklunch #334. In een tijd waarin witwassen wordt geassocieerd met zwaar crimineel gedrag is het goed om het verwijt van witwassen telkens in het juiste perspectief te plaatsen en met name niet te vergeten dat de bewijslast nog altijd op het Openbaar Ministerie rust. Wij brengen daarom graag een recent gepubliceerde uitspraak van de rechtbank Amsterdam onder de aandacht waarin ons inziens de juiste rechtsbescherming aan de verdachte wordt geboden.Lees verder

#334: Angst is een slechte raadgever

Dat verschillende (financiële) dienstverleners onder het vergrootglas liggen van het Openbaar Ministerie en de FIOD zal niemand zijn ontgaan. Naast de notarissen en de accountants hebben de banken het nu ook te ontgelden. Banken worden door de toezichthouder en opsporingsinstanties flink geprikkeld om aan de aangescherpte regelgeving te voldoen. In de praktijk heeft dit voor klanten verstrekkende gevolgen. De vraag is of de reactie van de banken op deze regelgeving wel redelijk of wenselijk is? Lees verder